Nowe trendy użytkowników na Wikipedii

W marcu Wikimedia Foundation podzieliła się informacjami na temat globalnych trendów, które mają wpływ na nasz ruch. Trendy te nadal kształtują nie tylko projekty Wikimedia, ale także szeroko pojęty internet na całym świecie. Jednym z tych trendów jest intensywne wykorzystywanie treści Wikipedii przez firmy do wspierania nowych doświadczeń związanych ze sztuczną inteligencją. W kwietniu opisaliśmy, w jaki sposób boty i roboty indeksujące przeciążają naszą infrastrukturę, przeszukując treści Wikipedii.

Boty i roboty indeksujące nadal mają znaczący wpływ na dane dotyczące ruchu w projektach Wikimedia. W tym poście na Diff objaśniamy ostatnie dane dotyczące ruchu użytkowników Wikipedii, trendy, które pokazują te dane, jak reaguje Fundacja i jak możecie pomóc.

Jaśniejszy obraz wyświetleń stron przez ludzi

Każdego miesiąca Wikipedia i inne projekty Wikimedia otrzymują miliardy zapytań o wyświetlenie stron z całego świata. Algorytmy Fundacji klasyfikują ten ruch jako pochodzący od ludzi lub botów. Pozwala nam to dokładnie zrozumieć poziom ruchu generowanego przez ludzi i pomaga nam egzekwować ograniczenia dotyczące sposobu, w jaki boty stron trzecich pobierają dane w celu zasilania komercyjnych wyszukiwarek i doświadczeń związanych ze sztuczną inteligencją. Wiele botów, które przeszukują strony internetowe takie jak nasza, staje się coraz bardziej wyrafinowanych i próbuje pozować na ludzi. Aby nasze pomiary były jak najdokładniejsze, stale aktualizujemy sposoby klasyfikacji ruchu.

Około maja 2025 zaczęliśmy obserwować niezwykle wysoki ruch, który wydawał się pochodzić od ludzi, głównie z Brazylii. To skłoniło nas do zbadania i aktualizacji naszych systemów wykrywania botów. Następnie wykorzystaliśmy nową logikę do ponownej klasyfikacji naszych danych dotyczących ruchu w okresie od marca do sierpnia 2025 i odkryliśmy, że znaczna część niezwykle wysokiego ruchu w maju i czerwcu pochodziła od botów, które zostały stworzone w celu uniknięcia wykrycia.

Taka rewizja naszych danych oznacza, że musimy je interpretować z ostrożnością, ponieważ nasze systemy wykrywania botów stosują różne zasady w różnych momentach. Jednak po dokonaniu aktualnej rewizji obserwujemy spadek liczby odsłon Wikipedii przez ludzi w ciągu ostatnich kilku miesięcy, wynoszący około 8% w porównaniu z tymi samymi miesiącami w 2024. Uważamy, że spadki te odzwierciedlają wpływ generatywnej sztucznej inteligencji i mediów społecznościowych na sposób, w jaki ludzie poszukują informacji, zwłaszcza w przypadku wyszukiwarek, które dostarczają odpowiedzi bezpośrednio użytkownikom, często w oparciu o treści Wikipedii.

Zmieniajacy się Internet

Spadki te nie są zaskoczeniem. Wyszukiwarki coraz częściej wykorzystują generatywną sztuczną inteligencję, aby dostarczać odpowiedzi bezpośrednio użytkownikom, zamiast kierować ich do stron takich jak nasza. Młodsze pokolenia szukają informacji na platformach społecznościowych, a nie w otwartej sieci. Ta stopniowa zmiana nie dotyczy wyłącznie Wikipedii. Wielu innych wydawców i platform treści zgłasza podobne zmiany, ponieważ użytkownicy spędzają więcej czasu w wyszukiwarkach, czatbotach AI i mediach społecznościowych, aby znaleźć informacje. Doświadczają oni również obciążenia, jakie firmy te wywierają na ich infrastrukturę.

Chociaż oznacza to, że niektórzy użytkownicy nie odwiedzają bezpośrednio Wikipedii w celu uzyskania informacji, nadal jest ona jednym z najcenniejszych zbiorów danych, na których opierają się te nowe formaty rozpowszechniania wiedzy. Prawie wszystkie duże modele językowe (LLM) są szkolone na zbiorach danych Wikipedii, a wyszukiwarki i platformy społecznościowe traktują jej informacje priorytetowo, odpowiadając na pytania swoich użytkowników. Oznacza to, że ludzie czytają wiedzę stworzoną przez wolontariuszy ruchu Wikimedia w całym internecie, nawet jeśli nie odwiedzają serwisu wikipedia.org — ta stworzona przez ludzi wiedza stała się jeszcze ważniejsza dla rozpowszechniania wiarygodnych informacji w sieci. W rzeczywistości Wikipedia nadal cieszy się dużym zaufaniem i jest ceniona jako neutralne, dokładne źródło informacji na całym świecie, co potwierdzają regularne badania na dużą skalę przeprowadzane przez Wikimedia Foundation.

Z zadowoleniem przyjmujemy nowe sposoby zdobywania wiedzy przez ludzi. Jednak LLM, chatboty AI, wyszukiwarki i platformy społecznościowe, które wykorzystują treści Wikipedii, muszą zachęcać więcej osób do odwiedzania Wikipedii, aby bezpłatna wiedza, na której polega tak wiele osób i platform, mogła nadal płynąć w sposób zrównoważony. Wraz ze spadkiem liczby odwiedzin Wikipedii, mniej wolontariuszy może rozwijać i wzbogacać jej zawartość, a także mniej indywidualnych darczyńców może wspierać tę pracę. Wikipedia jest jedyną stroną internetową tej skali, która stosuje standardy weryfikowalności, neutralności i przejrzystości, dostarczając informacje w całym internecie, i nadal odgrywa istotną rolę w zaspokajaniu codziennych potrzeb informacyjnych ludzi w niewidoczny sposób. Aby ludzie mogli ufać informacjom udostępnianym w internecie, platformy powinny jasno wskazywać, skąd pochodzą te informacje, oraz zwiększać możliwości odwiedzania tych źródeł i uczestniczenia w ich rozwoju.

Wykorzystanie chwili

Nasza regularna analiza globalnych trendów skłoniła nas do podjęcia działań w oczekiwaniu na te zmiany w Internecie. Obecnie prowadzimy intensywne prace, które pomogą nam realizować naszą misję w miarę zmian zachodzących wokół nas:

• Aby zapewnić odpowiedzialny dostęp stron trzecich do treści Wikipedii i ich ponowne wykorzystywanie na dużą skalę, egzekwujemy zasady, opracowujemy ramy przypisywania autorstwa oraz rozwijamy nowe możliwości techniczne, w tym poprzez Wikimedia Enterprise. Doceniamy współpracę tych platform i członków ekosystemu, którzy konstruktywnie współpracują z nami, aby wytyczyć zrównoważoną ścieżkę rozwoju dla zdrowego, otwartego internetu.
• Nasze dwa nowe zespoły ds. czytelników (Reader Growth i Reader Experience) wnoszą świeże myślenie i eksperymentalne podejście do sposobu, w jaki ludzie znajdują i czytają Wikipedię.
• Opierając się na bezpośrednich opiniach naszych wolontariuszy, zwiększyliśmy nacisk na to, w jaki sposób ludzie mogą edytować Wikipedię z urządzeń mobilnych, jak nowi wolontariusze mogą mieć bardziej radosne i produktywne pierwsze doświadczenia z edycją oraz jak możemy wychować następne pokolenie zaawansowanych wolontariuszy, którzy wykonują ciężką pracę związaną z budowaniem Wikipedii.
• Projekt Future Audiences eksperymentuje z nowymi sposobami dostarczania bezpłatnej wiedzy z Wikipedii młodszym odbiorcom, którzy spędzają czas na innych platformach, takich jak YouTube, TikTok, Roblox i Instagram, m.in. za pośrednictwem filmów, gier i chatbotów.

Jak możesz pomóc

Teraz bardziej niż kiedykolwiek ruch Wikimedia musi współpracować, aby reagować na zmiany zachodzące wokół nas i w naszych projektach oraz ewoluować wraz z nimi. Chociaż te trendy ruchu i inne dane wskazują na zmianę w zachowaniu naszych użytkowników i sposobie korzystania z naszych treści, jest wiele rzeczy, które możemy zrobić, aby zapewnić długoterminową stabilność treści projektów Wikimedia.

Po pierwsze, każdy może wybierać zachowania online, które wspierają integralność treści i jej tworzenie. Szukając informacji w Internecie, szukaj cytatów i klikaj oryginalne źródła. Rozmawiaj ze znajomymi o znaczeniu wiarygodnej, wspieranej przez ludzi wiedzy i pomóż im zrozumieć, że treści leżące u podstaw generatywnej sztucznej inteligencji zostały stworzone przez prawdziwych ludzi, którzy zasługują na ich wsparcie.

Aktywni wolontariusze mogą dodatkowo pomóc w tej sytuacji, współpracując z zespołami Fundacji w celu testowania nowych doświadczeń i narzędzi w Wikipedii. Ponieważ internet szybko się zmienia, jest to moment, aby zastanowić się, które części Wikipedii powinny ulec zmianie (a które nie), pozostając jednocześnie wiernym obietnicy bezpłatnej wiedzy dla świata, skoncentrowanej na człowieku.

Szczególnym obszarem, w którym wolontariusze mogą pomóc, są nasze nowe zespoły czytelników. Zapraszamy do zapoznania się z bieżącymi eksperymentami, które prowadzimy, i pomocy w udzieleniu odpowiedzi na kluczowe pytania dotyczące tego, co najbardziej pomoże czytelnikom. Dołącz do zespołów czytelników na ich stronie dyskusji i zapisz się do ich newslettera, aby podzielić się swoimi przemyśleniami i dowiedzieć się więcej o ich pracy. Wkrótce skontaktujemy się również ze społecznościami, aby omówić te trendy i ich znaczenie dla projektów Wikimedia, zarówno na żywo, jak i na wiki.

25 lat od momentu powstania Wikipedia zawiera wiedzę ludzką, która jest dla świata cenniejsza niż kiedykolwiek wcześniej. Nasza wizja to przyszłość, w której każdy może uczestniczyć w tworzeniu i dzieleniu się wiedzą – przyszłość, która jest możliwa, gdy wszyscy odpowiedzialnie korzystają z ekosystemu wolnej wiedzy. Wzywając wszystkich do wspierania naszych platform wiedzy w stary i nowy sposób, jesteśmy optymistami, że Wikipedia będzie istnieć, zapewniając przyszłym pokoleniom bezpłatną, dokładną wiedzę ludzką w Internecie.