Her anı özel: Wikimania@20 Nairobi yolculuğum

Bu yılki Wikimania, eşsiz el yapımı sanat eserlerini ve büyüleyici bir vahşi doğasını gözlemlediğim Afrika’da yer alan Kenya‘nın Nairobi şehrinde gerçekleşti.

Bu özette, konuşmacı olarak katıldığım ilginç bir oturumu, katıldığım diğer oturumlardan öğrendiğim bazı ilham verici şeyleri, dostluk projelerini ve Wikimania’daki sosyal zamanımı sizlerle kısaca paylaşmak istiyorum.

Konferans öncesi: Genişletilmiş Haklara Sahip Kullanıcılar Toplantısı

Önceki yıllardan farklı olarak bu yıl bir konferans öncesi etkinliğine katıldım. Türkçe Vikipedi’de arayüz yöneticilerinden biri olarak bazı teknik sorulara yanıt buldum.

Etkinliğin bir bölümünde, insanlar ilgi alanlarına göre belirlenen yuvarlak masalarda toplanmaya başladığında, Martin’in CentralNotice ile ilgili masasına oturdum. Çünkü Türkçe Vikipedi’de zaman zaman çıkan banner duyurular hep ilgimi çekmişti ve nasıl yapıldığını öğrenmek istedim. Martin, önce CentralNotice’e kısa bir giriş yaptı ve ardından baştan sona bir bannerın nasıl tasarlanacağını ve gönderileceğini anlattı. Martin’in sunumunu dikkatle dinledim ve kendim için bazı yararlı notlar aldım. Örneğin, etkinlikten en az 14 gün önce bir CentralNotice bannerı talep etmeliymişiz. Bu benim bilmediğim bir noktaydı ve duyuru için çok önemli bir bilgi.

Bu kadar geniş haklara sahip kullanıcıları bir arada görünce, Türkçe Vikipedi’nin karanlık mod uyarlamasına katkıda bulunma konusunda motive oldum. Bunu İstanbul’daki Wikimedia Hackathon 2025’te denemeye başladım ancak Nairobi’deki Wikimania 2025’te yapmaya başladım. Deneyimli kullanıcıların yardımıyla, Codex tasarım tokenlarını kullanarak karanlık mod uyumlu olmayan sayfaları ve şablonları yavaş yavaş güncellemeye başladım.

Yılın Wikimedia Gönüllüleri 2025

Geçen yılın Yılın Medya Katkıvereni olarak bu yılki ödül törenini daha da büyük bir heyecanla takip ettim, çünkü bu yılın Medya Katkıverenini ve diğer ödül sahiplerini oldukça merak ediyordum. Bu yılın kazananlarını tebrik ederim:

• Yılın Wikimedia Gönüllüsü: Robertsky
• Wikimedia Onur Ödülü: Risker
• Yılın Medya Katkıvereni: 1Veertje
• Yılın Yeni Başlayanı: Dadrik
• Yılın Görevlisi: AramilFeraxa
• Yılın Teknoloji Katkıvereni: Eugene233
• Mansiyon Ödülü: Nitesh Gill
• Mansiyon Ödülü: Ammarpad

Katkıları hakkında daha fazla bilgi Wikimedia Vakfı’nın Diff yazısında bulunabilir:

https://diff.wikimedia.org/2025/08/06/meet-the-wikimedians-of-the-year-2025/

Katıldığım bazı ilginç oturumlar

Muggle’lar için fotoğraf izinleri: VRT ile verimli süreçler oluşturma

İlk gün katıldığım ilk oturum, Antanana’nın VRT ile verimli süreçler yaratma üzerine yaptığı sunumdu. Oturum, VRT kısaltmasının anlamının açıklanmasıyla başladı ve ardından Antanana, VRT ile insanların fotoğraflarını yüklemek için kullandığı süreci anlattı. Öncelikle, insanlara rastgele ya da belirli bir plana göre mesaj göndermediğini ve bunun zaman aldığını söyledi.

Oturumun ilerleyen kısımlarında Antanana, ilk 100 günde neler başardığını bizlerle paylaştı; tam 163 farklı kişiye yazdığını ve Facebook, Instagram ve e-posta yoluyla yaklaşık 80 fotoğrafçıya ulaştığını belirtti. Bu iletişim çabaları sonucunda 135 fotoğraf için izin alınmış.

Ayrıca Antanana, bazen kafa yorduğum şu soruya cevap veren basit 4 adımlı bir süreci bizimle paylaştı: Bir fotoğrafçıdan fotoğraf bağışlamasını nasıl isteyebilirim?

• Konuyla ilgili iletişime geçin
• Orijinal dosyanın telif hakkı ve diğer haklarını kontrol edin
• Fotoğrafçıyla iletişime geçin
• Fotoğrafı Vikiveri/Vikipedi’ye ekleyin.

Açıkçası, Wikimania 2025’in Nairobi’de katıldığım ilk oturumunda, aklımdaki en büyük sorulardan birine yanıt bulmak, Wikimania boyunca katılacağım diğer oturumlar ve etkinlikler konusunda beni heyecanlandırdı.

Tarihi Korumak, Toplulukları Güçlendirmek: Wikimedia Commons’taki Multimedya Arşivlerinin Gücü

Arşivler, arşivleme… Bir Vikipedistin (en azından Commons’a dahilse) arşivlemeye ilgi duyduğunu söyleyebilirim (Çünkü kendi deneyimlerimden biliyorum 🙂). Bu yıl Prag’da düzenlenen Wikimedia Gençlik Konferansı’nda tanıştığım arkadaşım Ferfive Coronado’nun bu sunumunda arşiv çalışmalarını ve sürecini dinlemek oldukça keyifliydi.

Coronado öncelikle medya arşivinin ne olduğunu ve neden önemli olduğunu anlattı. Ardından, “Tekerlekli Anılar” (Automóviles clásicos y Antiguos en Aguascalientes) adını verdiği arşivini ve bu arşivi oluşturmak için attığı adımları bizimle paylaştı:

• Tarihsel bir boşluğun veya ihtiyacın belirlenmesi
• Yerel topluluklarla iş birliği kurulması
• Platform seçimi
• Materyallerin toplanması
• Flickr ve Flickr2Commons Kullanımı
• Kategori ve materyallerin organize edilmesi
• Dünyayla paylaşmak.

Antika ve klasik araba fotoğraflarından oluşan arşivi oldukça değerli. Beni derinden etkiledi ve benzer şeyler yapmam için beni cesaretlendirdi.

WikiLearn mücadelesi – Topluluğunuz için 65 dakikada bir kurs prototipi oluşturun

Yeni bir araç öğrendiğim bir diğer oturum ise WikiLearn ile topluluklar için 65 dakikalık bir kurs prototipinin nasıl oluşturulacağına dair bir atölye çalışmasıydı. Atölye çalışması WikiLearn’ün ne olduğunun açıklanmasıyla başladı ve platformda kendi başımıza bir kurs oluşturabileceğimizi öğrenmemizle devam etti.

Atölye çalışmasında hep birlikte bir kurs prototipi oluşturmak için çalıştık. Örneğin ben, Türkiye’deki gönüllülerin Vikiveri ve SPARQL sorgularını detaylı bir şekilde öğrenebilecekleri bir kurs prototipi oluşturdum.

Wikimedia gönüllüleri ve iştirakleri için medya ilişkileri ipuçları, püf noktaları ve en iyi uygulamalar

Bu oturum, medyayla iletişim becerilerimi geliştirmem açısından çok önemliydi. Gönüllüler veya topluluklar ile medya arasındaki ilişkiye dair ipuçları, faydalı bilgiler ve en iyi uygulamaları içeren bir oturumdu.

Wikimedia Vakfı’ndan Vidhu Goyal ve Gwadamirai Majange’nin konuşmacı olarak yer aldığı oturum kısa bir buz kırıcı ile başladı. Burada “Kaçınız en sevdiğiniz Wikimedia projesini insanlara açıkladınız?”, “Kaçınız modelimizi basına açıkladı?” ve “Vikipedi / Wikimedia projelerindeki çalışmalarınız hakkında açıklığa kavuşturmak zorunda kaldığınız en yaygın yanlış anlaşılma neydi?” gibi soruları yanıtladık.

Özetlediğim kadarıyla; hikâyemizi medyaya ikna edici bir şekilde anlatmamız ve iletmek istediğimiz ana mesajdan emin olmamız gerekiyor. Bunu yapmak için hikâyemizi kısaca anlatmalı; sohbete dayalı hale getirmeli, ilişkilendirilebilir konular ve istatistiklerle desteklemeli, önemli sonuçları açılış ifadelerimiz haline getirmeli ve net bir harekete geçirme çağrısı yapmalıyız.

Gelecekte ihtiyaç duyduğumda bu oturumda öğrendiklerimi tekrar gözden geçireceğime ve tekrarlayacağıma inanıyorum.

Yılın Wikimedia Gönüllüleri Sergisi

Geçmiş yıllardaki Yılın Wikimedia Gönüllüsü ödülleri sahipleri olarak bir araya geldik ve “Wikimedians of the Year Showcase” adlı bir oturum düzenledik. Bu oturumda ilgi alanlarımızla ilgili kısa sunumlar yaptık ve ardından katılımcılardan gelen soruları yanıtladık:

• Diff, Kullanıcı:Eugene Ormandy
• Vikitatil, Rosie Stephenson-Goodknight (Kullanıcı:Rosiestep)
• Görsel hikâye anlatımı Viki etkinlikleri için neden etkilidir?, Yılmaz Caner Özyayıkçı (Kullanıcı:Kurmanbek)
• Multimedya Wikimedia’nın durumu, Andrew Lih (Kullanıcı:Fuzheado)
• Yeni CentralNotice yönergeleri sayesinde geniş bir kitleye iyi bir şekilde ulaşmak, Martin (Kullanıcı:DerHexer)
• Malezya’da Wikimedia Hareketi, Taufik Rosman (Kullanıcı:Tofeiku)
• İndeksleme hakkında her şey, Robert Sim (Kullanıcı:Robertsky)

Bu sunumlar arasında özellikle Vikitatil sunumu dikkatimi çekti. Sunumda, ihtiyaç duyulduğunda mola vermenin aslında iyi bir şey olduğunu, insanı şarj ettiğini ve gerektiğinde kullanmanın faydalı olabileceğini öğrendim.

Sunumum

Sunumumda, bir konferans tasarımının aslında görsel bir hikâye anlatıcısı olabileceğinden bahsettim. İşte bu yüzden görsel hikâye anlatımı çok önemlidir. Her etkinliğin kendine özgü bir hikâyesi olduğu gibi, bu hikâyeyi görselleştirmek katılımcıların dikkatini çeker, aidiyet duygusu aşılar ve akılda kalıcılığı artırır. Ayrıca Viki etkinliklerine özel olarak, etkinlikle ilgili ögeleri Viki kültürü ögeleriyle harmanladığımdan da bahsettim. CEE Meeting 2024 İstanbul ve Wikimedia Hackathon 2025 İstanbul tasarımlarından bazı örnekler gösterdim.

Arkadaşlarla geleceği planlamak

Wikimania’nın bir diğer harika yanı da, dünyanın dört bir yanından Wikimedia Gönüllüleriyle tanışıp, potansiyel gelecekteki iş birliklerini tartışıp, mevcut olanları değerlendirebilmek.

Wikimedia Japonya-Türkiye Dostluk Projesi

Japonya’dan Wikimedia Gönüllüsü arkadaşım Eugene Ormandy ile Wikimania 2023 Singapur’da başlattığımız Japonya-Türkiye dostluk projemiz hakkında biraz konuştuk. Proje kapsamında gelecekte neler yapabileceğimizi tartıştık.

Malezya-Türkiye Viki Dostluk Projesi

Nispeten yeni bir proje olmasına rağmen, Malezya ve Türkiye’den Wikimedia Gönüllüleri olarak büyük bir heyecanla başlattık. Wikimania’da gelecekte neler yapabileceğimiz konusunda fikir alışverişinde bulunduk. Türkiye’de yapmayı planladığımız Malezya temalı Vikimaratondan bahsettim. Ayrıca ortak içerik oluşturmak için sosyal medyada iş birliği yapmak konusunda fikir alışverişinde bulunduk.

Türk Dilleri Buluşması

Wikimedia Topluluğu Türk Dilleri Kullanıcı Grubu üyeleri olarak bir buluşma düzenledik. Bu toplantıda, kullanıcı grubunun gelecekte yapabileceği etkinlikleri, vikiler arası projeleri, bölgesel zorlukları ve daha fazlasını tartıştık. Ayrıca kendi yerel topluluklarımızdaki faaliyetleri de birbirimizle paylaştık.

Gençlik Buluşması

Buluşmanın sonuna kadar kalamasam da birçok genç gönüllünün buluşmaya katıldığını görmek heyecan vericiydi. Bu, gençlerin Wikimedia projelerine olan ilgisini gösteriyor. Özgür bilgiyi geliştirmek için genç katılımcılarla iş birliği yapma fikri beni her zaman heyecanlandırmıştır.

Sonuç

Wikimania 2025 Nairobi, mevcut ilişkilerimi güçlendirdiğim, ilk kez tanıştığım gönüllülerle potansiyel iş birliklerini tartıştığım ve hareketin farklı alanlarında daha aktif olmak için bazı ilginç bilgiler ve araçlar öğrendiğim bir etkinlik oldu. Burada öğrendiklerimi kendi topluluğumda kullanmak ve gelecek yıl daha fazla şey öğrenip deneyimlerimi daha fazla oturumda paylaşmak için şimdiden heyecanlıyım. Wikimania 2025 organizasyon ekibine bizi Nairobi, Kenya’da ağırladıkları için teşekkür ederim!